Obus bat Markinako alde zaharrean

Posted on Actualizado enn

Lea artibaiko HITZAn irakurri ahal izan dugunez, gerra zibileko obus bat aurkitu dute Okerra kalean.

Ertzaintzaren artezilariek eraman egin dute.

Hileta Barinagan

Posted on Actualizado enn

1936ko Urria, gogorra izan zen Markinaldeko sektorean. Borroka eta gertaera gogor askoren artean kokatu daiteke Barinagako hileta hau.
Lehenago Hil batailoiko bi gudari hil ziren, seguruenik Max inguruan. Jagi-Jagik bi batailoi izan zituen gerra zibilean Eusko Gudarostearen barruan; Lehenago Hil eta Zergatik Ez?. Mugimendu honen inguruan,«Jagi-Jagi. Historia del independentismo vasco» liburua argitaratu zuen Ahaztuak1936-1977ek, Eduardo Renobalesek idatzia.

Barinagan egin ziren hiletak; Tolosarra zen gudarietako bat, bestea berriz Pasaiko zen.

Argazki hauek (ikusi guztiak hemen)  Garaian aldizkarian (15.zbkia, 1994),eta  Gerra zibila Euskal Herrianlanean (Egaña,2000. III.tomoa:192) argitaratu ziren.

Ikur Frankistak kentzeko erabakia

Posted on Actualizado enn

Gasteizen, Legebiltzarrean egindako bileran, ordezkaritza duten talde guztien botuekin lakuako gobernuari ikur frankistak kentzeko eskatu zioten.
Hainbat herritan, ezagunak dira etxeetako atarietako gaineetan dauden plakak, edo Bilbon, ogasunaren egoitzako armarria… baina orain, jaurlaritzak ikurren zerrenda egin beharko du, erabaki beharko duelarik zeintzuk diren ikurrak eta zeintzuk ez. Ikurrak eta eskulturak dira bakarrik zerrenda horretarako baliogarri? Kaleetan daude bakarrik ikurrak? eta egoitza publikoetan?

Aho batez onartu zuten, Jaurlaritzari ikurren zerrenda egitea, eta zerrenda hori Eudelen bidez bideratzea, baina, herritarrok izango al dugu lekurik?

Eztabaidaren ondoren, legebiltzarrak Jaurlaritzari eskatu dio udalekin batera egiteko ikurren zerrenda, eta Eudelekin aztertzeko nola kendu. Plana dirutan zehaztera egin du dei parlamentuak, eta nabarmendu du erakunde guztiek jarri beharko luketela «nahikoa» baliabide ekonomiko.

Ahaztuak 1936-1977 elkarteak duen zerrendaren arabera, euskal autonomi erkidegoan, hogei bat ikur daude kaleetan, ageri agerian; halabaina gehiago ere badira, hain bistan ez daudenak.

Argazkietan, Etxebarriko elizpea. Bertan, plaka bat jarri zuten «caidos por dios y por España». Plaka hori, kendu egin zuten Franko hil ondoren, soilik gerran alde batean hildakoak aipatzen zituelako.

Otsoaren Hatsa filma Laudion

Posted on Actualizado enn

«Otsoaren hatsa» film laburra grabatu dute Laudioko hainbat herritarrek Goikoganeko lubakietan. Estreinaldia martxoaren 11an izango da.

Errepublikaren defentsan hilak

Posted on Actualizado enn

Zerrenda honetan agertzen diren izenak, Markinako Frentearen inguruan hildakoak dira. Kolpe militarraren kontra egin zuten pertsonak dira, gehienak beste herri batuzetatik etorriak, baina denak, faxismoaren aurka bizia galdu zutenak.

Datu hauek 1936, Gerra Zibila Euskal Herrian lanetik jaso ditugu.

LEKUA DATA ABIZENA ABIZENA IZENA Bizitokia
AKARREGI 12/03/1937 Zarandona Alday Francisco Bilbo
AKARREGI 21/10/1936
AKARREGI 21/10/1936 Montero Busto Antonio Ortuella
AKARREGI 21/10/1936 Lejarcegui Laucirica Valentin Basauri
ETXEBARRIA 21/04/1937 Cereceda Merino Justo Tolosa
KALAMUA 23/10/1936 Rodriguez Perez Macario Donostia
KALAMUA 30/09/1936 ?
KALAMUA 27/09/1936 Urquijo Bravo Felix Deustu
KALAMUA 29/09/1936 Velarde Uralde Vicente Zizurkil
KALAMUA 20/10/1936 PeƱa Arrona Jose Donostia
KALAMUA 28/12/1936 Perez Marino Juan Galizia
KALAMUA 29/09/1936 Perez Sanperio Julian Ortuella
KALAMUA 19/04/1937 Oyarzabal Labaca Cesareo Eibar
KALAMUA 29/09/1936 Lopez Rodriguez Jose Eibar
KALAMUA 04/10/1936 Lorenzo Gutierrez Jose luis Barakaldo
KALAMUA 11/06/1937 ?
KALAMUA 25/10/1936 Del rio Leal Domingo La cuadra
KALAMUA 21/01/1937 Lejarreta Andonegui Pablo Bilbo
KALAMUA 28/09/1936 Bartolome Sierra Maximiliano Barakaldo
SAN MIGEL 25/09/1936 Rodriguez Puig Pedro Bilbo
SAN MIGEL 25/09/1936 Palacio Gomez Miguel Portugalete
SAN MIGEL mendia 27/09/1936 Azurmendi Bedaola Francisco Tolosa
SAN MIGEL 27/09/1936 Azcona Vergara Mameto Aio
URKARREGI 27/09/1936 Muro Gonzalez Marino ?
URKO 05/05/1937 Padra Matabuena Isidro Muskiz
USARTZA 13/10/1936
USARTZA 13/10/1996 Lechet Leon Paris
USARTZA 30/03/1936 Zabaleta Balerdi Francisco Eibar
USARTZA 13/10/1936 Revilla Arnaiz Bruno Bilbo
USARTZA 06/10/1936 Medina Medina Vicente Bilbo
USARTZA 08/10/1936 Lejarza Sierra Miguel Sodupe
USARTZA 08/10/1936 Lopez Sauto Angel La arboleda
USARTZA 08/10/1936 Fenandez Martinez Marcelino Bilbo
USARTZA 08/10/1936 Menendez Rodriguez Melecio Zumarraga
USARTZA 13/10/1936 Churruca Amesti Pascual Eibar
USARTZA 08/10/1933 Merino Larrea Horacio Balmaseda
USARTZA 09/10/1936 Gangoitia Perez Antonio
MARKINA 05/05/1937 Torres Escurza ramon ?
MARKINA 06/04/1937 Ugarte Goikuria David ?
MARKINA 21/10/1936 Lopez Uranga Andres Tolosa
MARKINA 26/10/1936 Gabilondo OlaƱeta Lazaro Elgoibar
MARKINA 21/10/1936 Basauri Yarza Teodoro Eibar
MARKINA 14/11/1936 Badiola Azpiazu Cecilio Ondarroa
MARKINA 25/04/1936 Zamora Fernandez Jose Kuba
MARKINA 25/10/1936 Rey Navazo Julio Burgos
MARKINA 26/04/1937 Mendez CaƱp Hilario Orereta
MARKINA 08/03/1937 Fernandez Sodupe Luis Bergara
MARKINA 16/10/1936 Minguez Barros Manuel Alonsotegui
MARKINA 25/09/1936 Chinchurreta Zamacona Jose Bilbo
MARKINA 16/01/1937 Davalillo Berganza Felix Karrantza

BATAILOIAK: Ochandiano, Fulgencio Mateos 1ª UGT, Milicias Populares, Castilla, Rusia, Octubre, Rusia, Amuategi, Larrañaga, Dragones, San Andres, Milicias Vascas, Azaña-Gipuzkoa, Carlos Marx, Jean Jaures, zapadores-minadores,UGT miliziak, EAE1, Ordena Publikoa, Donostia artilleria, Arana Goiri.

FULGENCIO MATEOS 1Āŗ de UGT
FULGENCIO MATEOS

Debekatua dago oroitzea/prohibido recordar

Posted on Actualizado enn

Emakumearen nazioarteko egunarekin batera, Martxoaren 11an, Saturrarango kartzelan egondako emakumeen bizipenen dokumentala eskainiko da Etxebarrin.

 

Debekatua dago oroitzea/prohibido recordar dokumentala:

PROHIBIDO RECORDAR. LA CARCEL DE SATURRARAN.

Fusilatuen balak, historiaren epelean

Posted on Actualizado enn

Frankoren Poliziak «Txiki» 1975ean fusilatzeko erabilitako balen zorroak, Kataluniatik Euskal Herriari eman ostean, atzo familiak Euska Herriko historiari eskaini zizkion.
Giro goxoan egindako ekitaldi batean, «Txiki»ren (1954-1975) amak, besteak beste «otaegiren» izeba ondoan zuela, zoritxarreko 5 balak eman zizkion Jose Agirreri, Lazkaoko Artxiboko arduradun eta urte luzeetan tai gabe «lekuan lekuko historia egin ahal izateko, paper punta guztiak biltzen» lan eskerga egin duen gizonari.

Hunkigarria da, familia bati 11 tiroz semea, anania erahil ondoren, familia batek herriari umiltasunetik herriari eskaitzea, Euskal Herriak ahaztu ez dezan, oroimen historiko izan daitezen.
http://ehuntzen.info/berria/bideoak/dist/flowplayer.commercial-3.2.5.swf?0.30018048943020403balazorroak

Jose Mari Maguregi Arrieta

Posted on Actualizado enn

1940an jaio zen Oruntze baserrian, gerra osten. Markinaldeko frentea bete betean kokatuta zegoen lekuan.

Gerra garaian, etxekoak Amillagarai behekora joan behar izan zuten, frenteak geldirik iraun zuen hilabeteetan. Bertan gertutik bizi izan zuten Jose Sagarnaren afusilaketa besteak beste.

Gogoan ditu Oruntzetik gertu, Egixarre inguruan, 1936ko urriaren 21ean izandako borrokaren ondorengoak. Bertan, bere anaiak eta ingurukoek borroka hau ikusteaz gain hurrengo egunetan hildako miliziano eta gudarien gorpuak eta hezurrak ere bertan ikusten zituzten. Gainera, bere anaia, Oruntzen aurkitutako esku bonba batekin jolasean zebilela zauritu egin zen gerra ostean.

Lazkaoko artxiboaz

Posted on Actualizado enn

«Herri baten historia egin nahi bada, herri batena, azkenengo panfletoa, ideologi guztiko papeltxoak, hoiek danak bildu egin behar dira. Eta hoiek danak errespetatu behar dira biharko historia egin nahi baldin badugu»

Info7 irratian ekarrizketa egin diote Juan Joxe Agirreri.Ā  Entzun.